Năm tố chất trong giáo dục thể chất
- Tố chất Mạnh Tố chất MẠNH là khả năng chống đỡ hoặc khắc phục sức cản bên ngoài nhờ nỗ lực của cơ bắp.
- Tố chất Nhanh
Tố chất NHANH là năng lực thực hiện động tác với khoảng thời gian ngắn nhất.
Phương pháp rèn luyện sức nhanh đơn giản: có thể tập các phản ứng cố định đáp lại tín hiệu bất ngờ.
Phương pháp rèn luyện sức nhanh phức tạp: tập thực hiện một số phản ứng khác nhau đáp lại tương ứng với các tín hiệu bất ngờ xảy ra.
Phương pháp giảng dạy sức nhanh chủ yếu là phương pháp lặp lại. Chỉ bắt đầu lặp lại sau 2/3 hoặc đầy đủ thời gian hồi phục hoàn toàn. Cường độ tập luyện phải ở mức giới hạn tối đa hoặc gần giới hạn. Thời gian nghỉ giữa quãng có thể đi lại chậm hoặc ngồi tại chỗ. Số lần lặp lại phụ thuộc đặc điểm cá nhân, chỉ lặp lại tới mức còn giữ được tốc độ cần thiết. - Tố Chất Bền
Tố chất BỀN là năng lực thực hiện công việc có cường độ nhất định với thời gian, càng dài càng tốt.
Phương pháp rèn luyện và giảng dạy sức bền chung: nâng dần thời gian thực hiện bài tập với cường độ vừa phải và đòi hỏi nhiều bắp thịt tham gia trong hoạt động chu kỳ. Khi giảng dạy sức bền chung cần giải quyết ba vấn đề: phát huy hết khả năng và làm quen cách phối hợp để tận dụng oxy ngay trong quá trình làm việc; tập nhịp điệu thở để tăng cường khả năng phục hồi; luyện tập ý chí để người tập tin tưởng vào khả năng của chính mình.Phương pháp rèn luyện và giảng dạy sức bền chuyên môn: cần phải xem xét kỹ về cường độ, khoảng thời gian thực hiện, thời gian nghỉ giữa quãng và số lần lặp lại cho phù hợp với chuyên môn. Khi giảng dạy sức bền chuyên môn nên rèn luyện ý chí cho học sinh và giúp cho học sinh vượt qua trạng thái cực điểm.
- Tố chất Mềm Dẻo
Tố chất MỀM DẺO là năng lực thực hiện động tác với biên độ lớn. Chính vì thế biên độ của các động tác trở thành tiêu chuẩn để đo về sự phát triển của tố chất mềm.
Phương pháp rèn luyện và giảng dạy: làm động tác tích cực đạt biên độ lớn nhất, làm động tác nhún lặp lại căng và thả lỏng, làm động tác có tính chất lăng mạnh, làm động tác vươn tới điểm chuẩn, làm động tác để khắc phục lực kéo ra.
Khi giảng dạy mềm dẻo cần phân tích cho học sinh biết mềm dẻo tích cực và mềm dẻo tiêu cực.
Mềm dẻo tích cực là dạng thể hiện khi làm động tác do chính bắp thịt tự kéo căng.
Mềm dẻo tiêu cực là dạng thể hiện kết quả làm động tác nhờ ngoại lực có tác dụng giúp đỡ.
Mềm dẻo phụ thuộc cấu tạo giải phẫu của khớp, đàn tính của cơ bắp và dây chằng. - Tố chất Khéo Léo
Tố chất KHÉO LÉO là năng lực tiếp thu nhanh các động tác và ứng phó kịp thời với những thay đổi bất ngờ.
Phương pháp rèn luyện và giảng dạy khéo léo cần vào lúc cơ thể tỉnh táo và khỏe mạnh, tốt nhất là vào đầu những buổi tập sau khi đã khởi động. Khi giảng dạy khéo léo thì cần chú ý tới ý chí của người tập; vì khéo léo là một tố chất có liên quan chặt chẽ với các tố chất khác. Giáo viên cần phải giải thích cho học sinh biết khéo léo cũng là một tố chất đặc biệt, học sinh khéo léo khi chơi phối hợp đồng đội nhưng kỹ thuật cá nhân lại kém hoặc ngược lại.
Các phương pháp rèn luyện và giảng dạy:
Phương pháp dùng sức lớn nhất, mang vật nặng tới cực hạn và gần cực hạn.
Phương pháp số lần nhiều nhất, làm các bài tập lặp lại đến khi không thể thêm lần nào nữa.
Phương pháp lặp lại nhanh nhất, làm các bài tập với tốc độ nhanh nhất.
